Logo
   ODKRYWCA - Strona główna
Login: Hasło:
Jeżeli zapomniałeś hasła kliknij tutaj  

Zamek Jan III Sobieski w Rzucewie

autor:Marek Lewszyk
Kategoria: Zamki, twierdze
Odsłon: 21833

Zamek Jan III Sobieski w Rzucewie

Pierwsze slady osadnictwa z terenu Rzucewa pochodza z lat 2500-1700 r.p.n.e. Osada byla zamieszkana przez plemie kultury ceramiki sznurowej. Podczas prac polowych natrafiono na resztki cmentarnych kamieni. Okolo 1308 roku Rzucewo bylo posiadloscia nalezaca prawdopodobnie do kasztelana puckiego, a w nastepnym wieku Rzucewo okreslano jako dobra rycerskie na prawie polskim. Pod koniec XIV i na poczatku XV wieku dobrami rzucewskimi wladala rodzina Schonegghe. W latach 1460-1462 podczas wojny trzynastoletniej zamek rzucewski zostal spladrowany i nastepnie zburzony, a Rzucewo zostaje przylaczone do Prus Krolewskich. Okolo 1500 roku w posiadanie Rzucewa weszla rodzina Bolszewskich z Bolszewa trudniaca sie rybolowstwem. Bolszewscy posiadali przywilej krolewski na lowienie ryb w zatoce, potwierdzony w 1548 roku. Rzucewo bylo jedna z 26 stacji nad Zatoka Pucka. W 1578 roku wlascicielami dobr rzucewskich zostala rodzina magnatow pomorskich Wejherow. Za ich czasow majatek ulegl znacznemu powiekszeniu. Wiadomo ze istnial tu pod koniec XVI wieku dwor, umownie nazywany I dworem Wejherow. W dokumencie z 1583 roku rezydujacy tu Jerzy Wejher odpisywal swoje listy "z dworu Rzucewo". Okolo 1625 roku dwor ten wraz z cala osada zostal spladrowany i zniszczony przez wojska szwedzkie. Jednakze na mapie z 1655 roku ponownie pojawil sie dwor rzucewski pod nazwa "Weiershoff", co swiadczy o jego odbudowaniu albo o wybudowaniu nowej siedziby. O stanie osady i o ogrodzie brak przekazow. Przypuszcza sie ze drugi dwor Wejherow zlokalizowany byl pomiedzy dzisiejszym dziedzincem dworskim a stromo opadajaca skarpa brzegu klifowego. Dowodza tego prowadzone w tym miejscu wykopaliska archeologiczne a takze wybitnie obronny charakter miejsca. Prawdopodobnie drugi dwor Wejherow sluzyl takze pozniejszym wlascicielom: Radziwillom, Sobieskim oraz poczatkowo Przebedowskim. Musial byc wygodna, bogato wyposazona siedziba szlachecka, spelniajaca wymagania najbardziej wybrednych ludzi tamtej epoki, gdyz Wejherowie poza duzymi aspiracjami mieli takze mozliwosci finansowe do ich realizowania. Po smierci Jakuba Wejhera dobrami zarzadzala wdowa po nim Joanna Katarzyna z Radziwillow, ktorej majatek w 1665 roku odziedziczyly dwie corki Jakuba z pierwszego malzenstwa. W 1676 roku dobra rzucewskie odstapiono Michalowi Radziwillowi, ktory poslubil Katarzyne Sobieska, siostre krola Jana. Wiadomo ze podczas swojego pobytu w Gdansku w latach 1676-1677 krol kilkakrotnie odwiedzil Rzucewo i uczestniczyl tu w polowaniach. Tradycja temu wlasnie przypisuje polozenie czterorzedowej alei lipowej laczacej Rzucewo z Osloninem. Po smierci meza w 1685 roku Katarzyna darowala Rzucewo krolowi, ktory jednak zajety sprawami panstwowymi nigdy juz nad morze nie przyjechal. Po smierci krola Jana III Sobieskiego Rzucewo przeszlo na Marie Kazimiere, nastepnie na krolewicza Aleksandra, a po nim na Jakuba. W latach 1711-1720 dobra rzucewskie byly zastawem w rekach Jerzego Alberta Jankowskiego, a nastepnie zostaly kupione przez magnata pomorskiego Piotra Jerzego Przebedowskiego za 160 000 guldenow. Nie wiadomo czy nowy wlasciciel osiadl w Rzucewie gdyz posiadal liczne majatki, a rezydowal w pobliskim Wejherowie. W 1734 roku podczas oblezenia Gdanska rosjanie nie chcac dopuscic do desantu francuskiego spalili wiekszosc wsi i majatkow nadbrzeznych od Gdyni po Puck. Najprawdopodobniej pozar strawil drugi dwor Wejherow. W 1772 roku syn Piotra Jerzego Ignacy Przebedowski planowal budowe nowego palacu, co poprzedzilo wybudowanie cegielni, jednakze I rozbior Polski pokrzyzowal mu plany i byl zmuszony pod grozba konfiskaty sprzedac Rzucewo. Nowym wlascicielem zostal wuj Ignacego, general Jozef Przebedowski, posiadajacy w tym czasie wieksza czesc majatkow sopockich oraz Kolibki. Byc moze to wlasnie on sfinansowal plany siostrzenca zwiazane z budowa nowego dworu, ale mozliwe jest takze iz uczynil to dopiero jego nastepca Aleksander Gibson, kupiec i rezydent angielski w Gdansku. Kto byl fundatorem barokowej siedziby z dworem i ogrodem dotad nie wiadomo. W 1798 roku Aleksander Gibson odsprzedal majatek rzucewski siostrzencowi Ottonowi Henrykowi hrabiemu von Keyserling. W 1811 roku podczas wojen napoleonskich dwor przemieniono w lazaret, a nastepnie spalono. Az do 1840 roku brak jest przekazow o wygladzie osady. Prawdopodobnie nie odbudowano spalonego barokowego dworu, gdyz w 1840 roku przystapiono do budowy nowej siedziby. Plany wykonal modny wowczas berlinski architekt August Stuler, a fundatorem neogotyckiej siedziby byl Gustaw von Below z zona Emma z domu Keyserling. Okolo 1853 roku zbudowano w pobliskim lesie kaplice grobowa, ktora powiazano z aleja lipowa droga obsadzona bukami. W 1871 roku po smierci Karola von Below, Rzucewo wraz z folwarkiem w Osloninie i Zelistrzewie przechodzi na wlasnosc Gerharda a nastepnie jego corki Pauli, ktora wychodzi za maz za Keyserlinga. Okolo polowy XIX wieku dotychczasowy ogrod barokowy urzadzono w duchu naturalistycznym i rozszerzono go na przylegle tereny. Z dawnego ozdobnego charakteru zachowaly sie rosnace do dzis drzewa: platan klonolistny, sosna, buk czerwonolistny i kasztan jadalny. Na poczatku XX wieku majatek rzucewski znalazl sie w rekach rodziny von Krokow, prawdopodobnie na skutek malzenstwa ktorejs z corek Pauli von Keyserling. W 1945 roku majatek ulega parcelacji. W palacu umieszczono Technikum Rolnicze, ktore zajmowalo go do 1975 roku. W latach 1945-1975 palac i park ulegly powolnemu niszczeniu i dewastacji, glownie na skutek braku zrozumienia wartosci obiektu. Okreslany jest przez mieszkancow "strasznym dworem".Pogarszal sie stan sanitarny drzew. Dawne stawy ustapily miejsca samosiewowi. Przeksztalcano stare budynki, ktore pozbawiano charakterystycznych detali architektonicznych. W 1976 roku palac wraz z fragmentami parku znalazly sie kolejno w rekach Urzedu Wojewodzkiego w Gdansku, Stoczni Gdanskiej imienia Lenina oraz Zarzadu Portu w Gdyni, a w roku 1983 obiekt przejmuje "Cepelia". Wszyscy inwestorzy mieli zamiar adoptowac obiekt na osrodek wczasowy, jednak nie zrealizowali swoich planow. W grudniu 1994 roku palac wraz z parkiem kupilo Przedsiebiorstwo Produkcyjno Handlowe "Kaszub" z Wejherowa. Od roku 1996 dzieki renowacji ponownie urzeka swoim pieknem pelniac role hotelowa. Warto takze bedac tutaj zwiedzic pozostalosci parku polozonego na skraju morza z wieloma egzotycznymi drzewami. Obiekt posiada takze wspaniala stadnine koni co pozwala na uprawianie sportów hipicznych. Panorame okolicy wraz z Zatoka Pucka i Polwyspem Helskim najlepiej podziwiac z wiezy zamku, gdzie znajduje sie taras widokowy z barkiem i basenem dla dzieci. Zamek w Rzucewie znajduje sie 50 km na polnoc od Gdanska. Miejscowosc od lat jest takze miejscem badan archeologicznych. Odkryto tutaj osade neolityczna (kultura ceramiki sznurowej). Oryginalnosc znalezisk pozwolila na wyodrebnienie z tejze kultury grupe rzucewska (mieszkancow tejze osady nazywano lowcami Fok).

Linki:
http://www.hotele.pl/rzucewo_hotel_jan_sobieski.html
http://hotele.onet.pl/hotel.html?oid=14381
http://www.maxmedia.pl/PL/Wczasy/pomorskie/rzucewo/index.htm
http://www.zameksobieski.pl/


::galerie ver.3.1.0

0.005
Ta witryna korzysta z plików cookie. Kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej o plikach cookie i zarządzaniu ich ustawieniami.